Eerlijk over AI

Moet er straks overal een ‘gemaakt met AI’-label op?

AI zit inmiddels op zoveel plekken in marketing en klantcontact dat deze vraag steeds relevanter wordt. Een tekst is deels met AI geschreven, een afbeelding is gegenereerd en een chatbot gebruikt een taalmodel. Wanneer moet je dat eigenlijk vertellen?

Frankwatching haalt onderzoek van Norstat aan waaruit blijkt dat ongeveer 70% van de Nederlanders vindt dat bedrijven duidelijk moeten aangeven wanneer teksten, beeld of video met AI zijn gemaakt. Tegelijk blijkt uit ander onderzoek dat een AI-vermelding bij productomschrijvingen juist de koopbereidheid kan verlagen.

Dat lijkt tegenstrijdig, maar eigenlijk vind ik dat niet zo vreemd. Mensen willen graag weten wat er gebeurt, maar dat betekent niet dat technologie automatisch vertrouwen oproept zodra je er een label op plakt.

𝗡𝗶𝗲𝘁 𝗶𝗲𝗱𝗲𝗿 𝗔𝗜-𝗴𝗲𝗯𝗿𝘂𝗶𝗸 𝗶𝘀 𝗵𝗲𝘁𝘇𝗲𝗹𝗳𝗱𝗲

Ook juridisch zit daar nuance in.

Artikel 50 van de AI Act bevat transparantieverplichtingen voor onder meer AI-systemen die rechtstreeks met mensen communiceren en bepaalde AI-gegenereerde of gemanipuleerde content.

Maar niet iedere commerciële tekst waarbij AI is gebruikt, hoeft automatisch een label te krijgen.

De specifieke meldplicht voor AI-gegenereerde tekst ziet op publicaties over aangelegenheden van algemeen belang. Bovendien vervalt die verplichting wanneer een mens de inhoud heeft beoordeeld of redactioneel gecontroleerd én iemand redactionele verantwoordelijkheid draagt.

Dat onderscheid vind ik belangrijk.

AI gebruiken om een zin duidelijker te formuleren en daarna zelf bepalen wat wordt gepubliceerd, is iets anders dan een systeem dat zelfstandig content genereert en verspreidt.

Hetzelfde geldt in klantcontact. Een chatbot die zelfstandig persoonlijk advies geeft, heeft een andere impact dan een medewerker die AI gebruikt om een gesprek samen te vatten.

Alles onder één groot ‘gemaakt met AI’-label schuiven maakt transparantie misschien juist minder betekenisvol.

Tegelijk zou ik AI-gebruik niet bewust verstoppen wanneer het relevant is voor de ervaring of keuzes van een klant.

Een formulering als “gemaakt met behulp van AI en gecontroleerd door ons team” vertelt soms meer dan alleen “AI-powered”. Je maakt daarmee ook duidelijk wie verantwoordelijkheid draagt.

Voor mij moet transparantie daarom niet draaien om zoveel mogelijk labels, maar om relevante informatie op het moment dat die ertoe doet.

Waar zou jij zelf wél altijd willen weten dat AI is gebruikt?